Het afstevenen op een burn-out

In mijn vorig artikel had ik het over het slecht functioneren van de as hypothalamus – hypofyse – bijnieren. Dit gebeurt natuurlijk niet door 1 moment van stress. Hieronder beschrijf wat er aan vooraf gaat. We kunnen het verloop opsplitsen in 4 fases.

Fase 1: Alarm

Dit is de eerste reactie op een stressor. In deze fase verhoogt je cortisol, DHEA en insuline niveau.  Als deze fase lang aanhoudt kan je vetten die opgeslagen zijn in je dijen en achterwerk beginnen opslaan rond je buik. Daarnaast kan je een lichte vermoeidheid gewaar worden.

Fase 2: verderzetting van de alarmfase

De verhoging in bovenstaande hormonen blijft aanhouden, maar omdat je lichaam nog veel reserves heeft, kan het dit een tijdje blijven volhouden. Als de stress blijft aanhouden, zal je lichaam zijn reserves uitputten en op andere plaatsten gaan zoeken naar wat het nodig heeft. Hierdoor kunnen klachten ontstaan zoals vermoeidheid die enkele dagen aanhoudt, nood aan cafeïne en suiker om de dag door te geraken en gewichtstoename (rond de buik).

Fase 3: Weerstand

Wanneer je lichaam geen cortisol of DHEA meer kan aanmaken, gaat het op zoek naar oplossingen en geraken andere systemen (zoals bv. De voortplantingshormonen) hierdoor uit balans. Klachten die je in deze fase kan krijgen zijn: nood aan suiker, zout en stimulerende middelen, gewichtstoename, leverproblemen, lage suikerspiegel.

Fase 4: Burn-out

Niet iedereen bij wie de as hypothalamus-hypofyse-bijnieren onder druk komt te staan, komt tot deze fase. Als oorzaken van stress niet aangepakt worden, lijkt deze fase echter onvermijdelijk. In deze fase wordt er nog zeer weinig cortisol en DHEA aangemaakt en daarnaast zijn er ook onvoldoende neurotransmitters die zorgen voor de communicatie tussen de hypothalamus, hypofyse en bijnieren, waardoor je je op veel verschillende manier slecht begint te voelen. In deze fase kan je last beginnen krijgen van depressie, angsten, apathie, snel uit het veld te slaan,.. Je kan ook verzwakking van je spieren voelen, gewichtsverlies of toename, dehydratatie, lage bloeddruk, PMS, onregelmatige cyclus, nood aan verschillende dutjes per dag, niet meer uit bed kunnen, niet meer kunnen werken, voedselintoleranties… De burn-out-fase kan er ook voor zorgen dat je andere serieuze ziektes ontwikkelt zoals CVS, Fibromyalgie, Postnatale depressie, Post Traumatisch Stress Syndroom, depressie, anorexia nervosa en diabetes.

As je je in deze fase bevindt, laat je je best zo snel mogelijk helpen door een professional. Zij kunnen je oplossingen aanreiken om je weer beter te voelen en je ondersteunen tijdens je hersteltraject.

Een afspraak te maken voor burn-out coaching kan op www.stresscentrum.be.

Hou ook deze blog in de gaten om meer te weten te komen over hoe je met stress en burn-out kan omgaan.

Was dit artikel zinvol voor jou? Welke ervaring heb jij met burn-out? Geef jouw reactie hieronder.

 

 

Wat is burn-out?

Burn-out is een ‘hot’ topic. Elke dag hoor je erover in de media. Maar wat is dit juist? Wat gebeurt er eigenlijk in je lichaam?

Kort door de bocht is burn-out eigenlijk het slecht functioneren van de as hypothalamus – hypofyse – bijnieren. De organen van deze as zorgen er samen voor dat heel wat belangrijke hormonen worden geproduceerd. Wanneer dit systeem onder druk komt te staan en niet meer alle noodzakelijke hormonen worden aangemaakt, loopt het mis in ons lichaam en krijgen we allerlei klachten.

Concreet verloop het proces als volgt: de hypothalamus in onze hersenen ontvangt allerlei signalen en vertaalt deze naar de hypofyse, schildklier en bijnieren. Deze signalen kunnen visueel (een naderende auto zien), intellectueel (zorgen over je kinderen) of fysiek zijn (een trauma).

Eens de hypothalamus zijn instructies heeft verzonden, kunnen verschillende dingen gebeuren. Vermeerdering of vermindering van de aanmaak van verschillende hormonen en neurotransmitters zorgt ervoor dat onze bloeddruk stijgt, onze ademhaling versnelt, spijsvertering vertraagt,…

Ondertussen blijven de hypofyse en bijnieren communiceren met de hersenen door middel van neurotransmitters. Deze geven boodschappen door over het niveau van de hormonen. De hormonen worden geproduceerd tot de organen van onze hersenen de melding krijgt dat de oorzaak van de stress weg is.

Door verschillende oorzaken kan de werking van de neurotransmitters verminderen, waardoor onze hersenen de boodschap niet meer ontvangen en we dus blijven bepaalde hormonen aanmaken met uitputting van dit systeem als gevolg.

De manier waarop iemand omgaat met stress is dus sterk afhankelijk van de ‘gezondheid’ van dit systeem. Hoe minder de verschillende onderdelen met elkaar communiceren, hoe uitgeputter je je voelt. We kunnen dit onderverdelen in 4 fases, die hier beschreven worden.

Aangezien de gevolgen van een burn-out verstrekkend zijn, laat je je bij een burn-out best zo snel mogelijk helpen door een professional. Zij kunnen je oplossingen aanreiken om je weer beter te voelen en je ondersteunen tijdens je hersteltraject.

Een afspraak te maken voor burn-out coaching kan op www.stresscentrum.be.

Hou ook deze blog in de gaten om meer te weten te komen over hoe je met stress en burn-out kan omgaan.

Was dit artikel zinvol voor jou? Welke ervaring heb jij met burn-out? Geef jouw reactie hieronder.

Hoe geraak je uit een burn-out?

“Een burn-out is geen onschuldige periode van overspannenheid.”, zegt Carien Karsten in haar boek ‘Tot hier en niet verder’. Een echte burn-out brengt schade toe aan het beloningscentrum in de hersenen. Hierdoor kan je minder goed plannen en organiseren, raak je sneller emotioneel uit balans en word je vergeetachtig.

 

Wil je die schade aan je brein voorkomen, let dan goed op de waarschuwingssignalen, neem ze serieus en kijk hoe je iets kan veranderen aan je leefpatroon. Investeer in jezelf en laat je begeleiden in je weg uit en burn-out. Een Stress- en Burn-out-coach kan je helpen bepalen in welke fase van burn-out je zit en je de juiste hulpmiddelen aanreiken waarmee je zowel lichamelijk als mentaal stress de baas kan worden.

 

De oefeningen die worden aangereikt leggen een verbinding tussen je lichaam, denken en je gevoel. Zo leer je vrede nemen met de situatie en ontstaat er ruimte voor iets nieuws. De coach kan je ook helpen een nieuwe richting te kiezen.

 

Voor meer info rond Stress-en Burn-out-coaching en Loopbaanbegeleiding kan je terecht op stresscentrum.be

Hoe herken ik een burn-out?

Vraag je je af of jij of iemand in jouw nabije omgeving kampt met een burn-out? De Federale Overheidsdienst voor Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal overleg heeft een tool opgesteld voor de opsporing van Burn-out. Ga eens na of de volgende symptomen zich voordoen:

 

  • Slecht slapen
  • Minder energie
  • Lichamelijke klachten zoals duizelingen, hartkloppingen, hoofdpijn, buikpijn, …
  • Ernstige vermoeidheid
  • Daling van de motivatie
  • frustratie
  • Prikkelbaarheid
  • Depressieve stemming
  • Je stelt je vaak de vraag of je je werk wil verlaten of wil blijven
  • Angst
  • Daling van zelfwaardering
  • Daling van  concentratie
  • Daling van competentiegevoel
  • Daling van controlegevoel
  • Daling van geheugen
  • Daling van idealisme
  • Attitudeverandering t.o.v. anderen
  • Neiging zich te isoleren
  • regelmatig afwezig wegens ziekte
  • Daling van de performantie
  • Agressiviteit

 

Als je ongeveer 8 symptomen of meer herkent, kan er sprake zijn van een burn-out. Vraag hulp bij je huisarts en een gespecialiseerde gezondheidswerker om samen te bekijken welke stappen nodig zijn om te herstellen.

 

Meer info over begeleiding bij stress-en burn-out-klachten vind je op stresscentrum.be